Reactie op principeverzoek is geen besluit

Een reactie van het college op een principeverzoek is geen besluit in de zin van artikel 1:3 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb). Dat oordeelt de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State (de Afdeling) in een recente uitspraak. Het is daarom ook niet mogelijk om in beroep te gaan tegen het uitblijven van een reactie op een principeverzoek. 

Wat speelde er?

Een energiebedrijf had een principeverzoek ingediend bij het college voor het realiseren van een zonnepark in de gemeente. Het doel van een principeverzoek is om een eerste indicatie te krijgen van het college of het de voorgenomen plannen haalbaar vindt. Een principeverzoek wordt gedaan voorafgaand aan een eventuele aanvraag voor een omgevingsvergunning. Als het college een positieve reactie geeft op het principeverzoek is de kans groter dat de omgevingsvergunning later zal worden toegekend. In deze zaak was het indienen van een principeverzoek onderdeel van het beleid van de gemeente over zonneparken.

Nadat het energiebedrijf een principeverzoek had ingediend, bleef een reactie van het college uit. Het energiebedrijf stelde het college daarom in gebreke en stelde beroep in tegen het niet tijdig beslissen door het college. Later gaf het college alsnog aan dat het niet kon instemmen met het principeverzoek. Het energiebedrijf was echter van mening dat zij recht had op een dwangsom, omdat er te laat was beslist op het verzoek. 

Wat vindt de rechtbank?

Volgens de rechtbank is de procedure rond het principeverzoek een informele procedure, die alleen is bedoeld om duidelijk te krijgen hoe het college denkt over de haalbaarheid van de voorgenomen plannen. De rechtbank oordeelde dat er geen rechten of plichten ontstaan door een positieve of negatieve reactie op een principeverzoek. Ook staat de procedure rond het principeverzoek los van de aanvraag om een omgevingsvergunning. Het college hoeft dus niet in lijn met de reactie op het principeverzoek te handelen bij de beoordeling van de aanvraag om een omgevingsvergunning. 

De rechtbank oordeelt dat een reactie op een principeverzoek niet op rechtsgevolg is gericht en dus geen besluit is in de zin van artikel 1:3 van de Awb. Een principeverzoek is dus ook geen aanvraag in de zin van dit artikel. Het is daarom niet mogelijk om in bezwaar of beroep te gaan tegen (het uitblijven van) een reactie op een principeverzoek. 

Wat vindt de Afdeling?

De Afdeling is het eens met de rechtbank. Het is niet mogelijk om beroep in te stellen tegen het uitblijven van een reactie op een principeverzoek, omdat zo’n reactie geen besluit is in de zin van de Awb. Het college verbeurt daarom ook geen dwangsom als het niet (tijdig) reageert op een principeverzoek. De Afdeling verklaart het beroep van het energiebedrijf niet-ontvankelijk. 

Conclusie

Gemeentes kunnen beleid opstellen waarin een principeverzoek als onderdeel van de procedure is opgenomen. Het college is echter niet verplicht om binnen een bepaalde termijn op het verzoek te reageren. Ook is het college niet gebonden aan zijn reactie op een principeverzoek. Het college kan hier dus later bij de aanvraag om een omgevingsvergunning nog (gemotiveerd) van afwijken.