Rechtspositie burgemeesters

Niet alleen hebben wethouders, maar ook burgemeesters, als het gaat om benoeming, ontslag en arbeidsvoorwaarden, een bijzondere rechtspositie. Alhoewel de regelgeving voor burgemeesters gelijkenis vertoont met die van rijksambtenaren (het ARAR) is de rechtspositie van burgemeesters vastgelegd in aparte rechtspositieregelingen en gelden voor burgemeesters speciale  regels. De rechtspositie van burgemeesters is vastgelegd in de Gemeentewet, het Rechtspositiebesluit burgemeesters 1994, de Regeling rechtspositie burgemeesters, de Algemene pensioenwet Politieke ambtsdragers, het besluit Sollicitatieplicht Appa gewezen politieke ambtsdragers en diverse circulaires.

Benoeming en ontslag burgemeester

De burgemeester wordt op grond van de Gemeentewet na de  aanbeveling door de gemeenteraad benoemd door de Kroon (bij Koninklijk besluit) en kan ook worden ontslagen bij koninklijk besluit.

Ontslaggronden zijn: bereiken van de leeftijd van 70 jaar, op eigen verzoek, ongeschiktheid wegens ziekte, ongeschiktheid anders dan wegens ziekte, opheffing van de gemeente, verstoorde verhoudingen tussen burgemeester en gemeenteraad, of andere gronden. De ontslagprocedure is afhankelijk van de reden van ontslag.

Nevenfuncties burgemeester

Het is de burgemeester in beginsel toegestaan naast zijn burgemeesterschap nevenfuncties te vervullen. Hij mag echter geen nevenfuncties vervullen waarvan de uitoefening ongewenst is met het oog op de goede vervulling van zijn ambt. Ook als daardoor de handhaving van zijn onpartijdigheid en onafhankelijkheid of van het vertrouwen daarin in het geding komt, is de nevenfunctie  verboden. Er gelden voorts regels voor de openbaarmaking en de inkomsten uit nevenfuncties (verrekening als het gaat om niet-ambtsgebonden nevenfuncties) of storting in gemeentekas  (ambtsgebonden nevenfuncties).

Bezoldiging / onkostenvergoedingen burgemeester

De burgemeester heeft recht op bezoldiging, een eindejaarsuitkering, een vakantie-uitkering en een ambtstoelage ten laste van de gemeente waarin hij is geïnstalleerd. Het is niet toegestaan om daarnaast nog andere gelden te ontvangen uit de gemeentekas. De hoogte van de bezoldiging is afhankelijk van het aantal inwoners en volgt de indeling in gemeenteklassen.

Als het gaat om onkostenvergoedingen ontvangt de burgemeester een zogenaamde ambtstoelage (vaste onkostenvergoeding) voor met name genoemde kostencomponenten als representatie, vakliteratuur, excursies, contributies, ontvangsten thuis etc. De burgemeester kan daar niet van af zien. Voorts kent het Rechtspositiebesluit burgemeesters  bepalingen rond vergoeding of bruikleen van computer en telefoon. Ook is voorzien in een uitgebreide verhuiskostenvergoedingsregeling die samenhangt met het feit dat de burgemeester verplicht is zich zo snel mogelijk na benoeming te vestigen in de gemeente en het feit dat de burgemeester sinds 1 januari 2016 tot drie jaar na de benoeming een ontheffing kan worden verleend van het woonplaatsvereiste.

Het sluitstuk van de vergoeding van onkosten is de mogelijkheid van declaratie van incidentele functionele kosten. Daarbij gelden de declaratieregels van de betrokken gemeente. Het moet gaat om functionele kosten die niet geacht worden reeds te vallen onder een (component van) de vaste vergoeding.

Integriteit en gedragscode burgemeester

De  burgemeester heeft als “hoeder van de integriteit” in zijn bestuursorgaan een voortrekkersrol als het gaat om integer handelen. Voor een burgemeester geldt des te meer dat hij zich gedraagt zoals een goed politiek ambtsdrager betaamt. Iedere gemeente heeft op grond van de Gemeente een gedragscode voor de burgemeester. Dit is een interne regeling die vastgesteld wordt door de gemeenteraad en een nadere invulling en concretisering van  de wettelijke regels rond integriteit bevat. De code is bedoeld om belangenverstrengeling en onjuist gebruik van publieke middelen te voorkomen.

Heeft u vragen over de rechtspositie van de burgemeester?

Aarzelt u of een bepaalde vergoeding mag worden gegeven. Heeft u vragen over nevenfuncties of integriteitsaspecten? Vijverberg heeft juristen die thuis zijn in de complexe wet- en regelgeving van de rechtspositie van burgemeesters en integriteitsvraagstukken binnen het openbaar bestuur. Neem contact met ons op via 079 - 3631919.

Advies nodig?

Bel ons: 079-3631919 of stuur een mail. Wij helpen u graag.

Ontvang ons cursusaanbod

Volg ons op social media

Gerelateerde referentieprojecten

Bepalen APPA-aanspraken burgemeester en wethouders

Bepalen APPA-aanspraken burgemeester en wethouders

Wanneer een voltallig college dreigt te vallen krijgt Vijverberg diverse vragen voorgelegd die samenhangen met het aftreden van de burgemeester en wethouders. Vijverberg adviseert over de toepassing van de Algemene Pensioenwet Politieke Ambtsdragers (APPA) en…
Incompanytraining APPA

Incompanytraining APPA

De medewerkers van de afdeling personeelszaken en de salarisadministratie willen goed op de hoogte zijn van de actuele regels rond de rechtspositie van burgemeester en wethouders. De rechtspositie van deze politieke ambtsdragers is de afgelopen…
Actueel reglement van orde voor college

Actueel reglement van orde voor college

Het college van de gemeente Beemster vraagt Vijverberg zijn reglement van orde te actualiseren. Vijverberg inventariseert welke bepalingen verouderd zijn en doet voorstellen voor aanpassing. Na afstemming met de opdrachtgever, wordt de definitieve tekst opgeleverd.

Ontvang onze publicaties

Volg ons op social media