Woo - Wet open overheid

Overheidsorganisaties krijgen regelmatig verzoeken om informatie openbaar te maken. Daarnaast moeten bestuursorganen bepaalde informatie actief, dus uit eigen beweging, openbaar maken. Op beide vormen van openbaarmaking is de Wet open overheid (Woo) van toepassing. Deze wet is op 1 mei 2022 in werking getreden.

Overheden moeten daarbij een balans vinden tussen transparantie, andere betrokken belangen en de geldende beslistermijnen. Als informatie niet of slechts gedeeltelijk openbaar wordt gemaakt, moet dat zorgvuldig worden gemotiveerd. Daarvoor is kennis nodig van de reikwijdte en de uitzonderingsgronden van de Woo.

Uitzonderingsgronden in de Woo

Het uitgangspunt van de Woo is dat overheidsinformatie in documenten openbaar is, tenzij een uitzonderingsgrond van toepassing is. Zo moeten vertrouwelijke bedrijfsgegevens en persoonsgegevens worden beschermd. Op basis van de uitzonderingsgronden kan een bestuursorgaan weigeren bepaalde informatie openbaar te maken.

Bij een absolute uitzonderingsgrond moet openbaarmaking worden geweigerd. Dat geldt bijvoorbeeld voor vertrouwelijk aan de overheid verstrekte bedrijfs- en fabricagegegevens, informatie die de veiligheid van de Staat kan schaden en bepaalde bijzondere persoonsgegevens, zoals gezondheidsgegevens.

De Woo kent daarnaast relatieve uitzonderingsgronden. Hierbij moet het bestuursorgaan het belang van openbaarmaking afwegen tegen een ander belang. Denk aan de economische of financiële belangen van de overheid, de persoonlijke levenssfeer en de opsporing en vervolging van strafbare feiten.

Ook het belang van het goed functioneren van toezicht, controle en inspectie kan een rol spelen. Als dit belang zwaarder weegt dan het belang van openbaarmaking, kan de betreffende informatie geheel of gedeeltelijk worden geweigerd.

Voor persoonlijke beleidsopvattingen in documenten voor intern beraad gelden aparte regels. Deze worden in beginsel niet openbaar gemaakt. Afhankelijk van de aard en context van de informatie kan deze wel in niet tot personen herleidbare vorm worden verstrekt. Dit moet per document en per passage worden beoordeeld.

Woo en andere openbaarmakingsregelingen

Verschillende wetten kennen een eigen regeling voor openbaarmaking of bevatten een bijzondere geheimhoudingsplicht. Een voorbeeld is artikel 67, eerste lid, van de Algemene wet inzake rijksbelastingen. Dergelijke bepalingen kunnen voorgaan op de Woo.

Bij het beoordelen van documenten die onder een bijzondere regeling vallen, moet daarom eerst worden vastgesteld welke openbaarmakingsregels van toepassing zijn en of de bijzondere wettelijke bepaling zich tegen openbaarmaking verzet.

Advies over de Wet open overheid

Vijverberg adviseert en ondersteunt opdrachtgevers bij uiteenlopende vraagstukken over de Woo. Onze advocaten en juridisch adviseurs helpen onder meer bij het beoordelen van documenten, het toepassen van uitzonderingsgronden en het opstellen van Woo-besluiten. Ook kunnen zij bijstaan in bezwaar- en beroepsprocedures.

Heeft uw organisatie tijdelijk ondersteuning nodig bij een omvangrijk of complex Woo-verzoek? Ons gespecialiseerde Woo-team kan de uitvoering geheel of gedeeltelijk overnemen.

Heeft u een vraag over de Wet open overheid? Neem dan contact op met een van onze specialisten.